Wetenschappers zeggen dat deze vitamine de bloedsuikerspiegel kan verlagen en diabetes kan voorkomen
In dit artikel:
Nieuw onderzoek wijst erop dat vitamine D mogelijk een rol kan spelen bij het verbeteren van de bloedsuikerregulatie bij mensen met prediabetes, maar deskundigen waarschuwen dat het geen wondermiddel is en onderdeel moet zijn van een breder preventieplan.
Wat is gevonden
- Een meta-analyse in het Journal of the Endocrine Society vergeleek tien klinische onderzoeken met bijna 4.500 deelnemers met prediabetes. In die studies raakte 18,5% van de deelnemers die vitamine D-supplementen namen weer in het normale bloedsuikerbereik, tegenover 14% in de placebogroep.
- Eerder onderzoek (Annals of Internal Medicine, 2023) van drie klinische trials liet zien dat over drie jaar 22,7% van de deelnemers die vitamine D namen diabetes type 2 ontwikkelde, tegenover 25% in de controlegroep. Het effect is dus klein maar consistent genoeg om verdere aandacht te rechtvaardigen.
Waarom dat mogelijk werkt
- Vitamine D fungeert in het lichaam deels als hormoon en kan invloed hebben op het endocriene systeem dat de glucosehuishouding reguleert. Mogelijke mechanismen zijn verbetering van insulinegevoeligheid, bescherming en betere werking van bètacellen in de alvleesklier, en ontstekingsremmende effecten — allemaal factoren die samenhangen met de ontwikkeling van type 2 diabetes.
- Onderzoekers geven echter toe dat de exacte biologie nog niet volledig is uitgekristalliseerd en dat niet alle studies een duidelijk effect hebben gevonden.
Wie dit advies geeft
- Experts uit de studie en endocrinologen verbonden aan instellingen zoals Tufts en Rutgers wijzen erop dat vitamine D-tekort en diabetes afzonderlijke problemen zijn, maar behandeling van een tekort mogelijk gunstige neveneffecten kan hebben op suikerniveaus. Huisartsen waarschuwen ook voor publicatiebias en het overdrijven van verbanden.
Praktische aanbevelingen en risico’s
- Er is nog geen officieel advies om vitamine D routinematig te gebruiken ter regulatie van bloedsuiker bij prediabetes. Wel wordt aangeraden je vitamine D-spiegel te laten meten als je een verhoogd diabetesrisico hebt; bij een tekort kan suppletie zinvol zijn.
- In de onderzoeken lag de gebruikte dosis gemiddeld rond 4.000 IE per dag, maar dosering moet worden afgestemd op individuele factoren zoals gewicht en levensstijl. Te veel vitamine D kan schadelijk zijn: overmatige calciumopname kan nierstenen, constipatie en in ernstige gevallen hartritmestoornissen of nierfalen veroorzaken. Raadpleeg daarom altijd een arts voordat je gaat supplementeren.
Aanvullende, degelijk bewezen maatregelen
- De meest betrouwbare manier om progressie van prediabetes naar type 2 diabetes te vertragen of te voorkomen blijft leefstijl: een dieet met lage glycemische index, gewichtsbeheersing, regelmatige lichaamsbeweging, voldoende slaap (≥7 uur) en stressreductie.
- Bespreek bij een diagnose van prediabetes je persoonlijke risico en een behandelplan met je huisarts.
Kortom: vitamine D kan een kleine, mogelijk nuttige bijdrage leveren aan het verlagen van bloedglucose bij mensen met prediabetes, vooral bij wie een tekort heeft. Het is geen vervanging voor bewezen leefstijlaanpassingen of medische behandeling en moet altijd in overleg met een zorgverlener worden overwogen.