Waarom is koning Frederik van Denemarken de koning van Groenland?

In dit artikel:

Koning Frederik X bracht vorige week een driedaags bezoek aan Groenland — zijn derde sinds hij koning werd — met als doel contacten te leggen, het moraal te vergroten en zichtbaar te zijn voor zowel Groenlanders als internationale toeschouwers. Hoewel hij als staatshoofd geen politieke macht in Groenland uitoefent, blijft hij formeel het hoofd van het koninkrijk Denemarken en vervult hij een belangrijke symbolische rol.

Historisch hoort Groenland al eeuwen bij het Deense koninkrijk; na 1814 bleef het bij Denemarken, in 1953 werd het onderdeel van Denemarken, in 1979 kreeg het zelfbestuur en in 2009 volledige zelfbestuur. Volgens onderzoekers ligt de beslissing over volledige onafhankelijkheid nu bij de Groenlanders zelf, maar die keuze wordt bemoeilijkt door economische en geografische realiteiten: een klein inwonertal (ongeveer 56.000), een uitgestrekt en ruw klimaat (genoemd: meer dan 200.000 km²) en sterke afhankelijkheid van een jaarlijkse Deense bloksubsidie van circa 600 miljoen dollar plus Deense steun voor defensie, kustwacht en rechtshandhaving.

Peilingen tonen dat een meerderheid op termijn onafhankelijkheid wil, maar niet ten koste van het instorten van de verzorgingsstaat. Dat vormt de kernuitdaging: economische en institutionele zelfredzaamheid is nodig om echte zelfstandigheid mogelijk te maken, en daarvoor zou Groenland aanzienlijke en langdurige steun moeten zien los te krijgen van Denemarken.

Tijdens zijn bezoek bezocht Frederik Nuuk (waar hij onder meer het hoofdkwartier van het Gezamenlijk Arctisch Commando en een traditionele kaffemik bezocht), Maniitsoq en Kangerlussuaq. De Deense schrijfster Gitte Redder benadrukt dat de koninklijke familie fungeert als brug tussen Denemarken en Groenland en dat zulke publieke ontmoetingen ook een geopolitische boodschap uitzenden — niet alleen naar Groenlanders, maar ook naar buitenlandse actoren zoals de Verenigde Staten.