Minder doen, meer zijn - dit leert ramadan mij om echt tot rust te komen
In dit artikel:
Tijdens de ramadan zoekt de auteur naar stilte en aanwezigheid: een kaars aansteken, in regen luisteren en langzaam de Arabische tekst van soera Ad‑Duha overschrijven voelt als een liefdevolle oefening. Waar normaalgesproken agenda’s, e-mails en sociale media de aandacht opeisen, ontstaat er nu ruimte om echt te zijn — niet alleen te presteren.
Wat de maand onderscheidt, is het dubbele karakter van onthouding en zorg. Fysiek vasten van eten en drinken gaat samen met het tijdelijk loslaten van consumptieve impulsen en digitale prikkels. Daardoor ontstaat een pauze van de constante drang tot productiviteit. Selfcare wordt hier niet opgevat als oppervlakkige verwennerij, maar als noodzakelijk zelfbehoud: grenzen stellen, rust nemen en tijd maken voor belangrijke gedachten. Audre Lorde’s gedachte dat zorg voor jezelf politisch en levensbehoudend kan zijn, illustreert deze verschuiving van luxe naar levensnoodzaak.
De ramadan is ook een sociaal ritueel. Het breken van het vasten bij zonsondergang — vaak met dadels en water — en het gezamenlijk bidden in de moskee versterken verbondenheid. Het delen van eenvoudige handelingen, zoals dadels van hand tot hand geven, maakt voelbaar dat mensen wereldwijd hetzelfde ritueel delen. Die gemeenschapszin werkt als tegenkracht tegen individualisering en isolatie.
Bewustzijn is een centraal thema: spiritualiteit draait minder om prestaties en meer om oplettend leven. Creatieve stemmen, zoals TikTok‑maker Rand Jitan, pleiten zelfs voor een inclusieve interpretatie waarbij nietsdoen ook waarde heeft. Niet alles hoeft productief; stilte en reflectie op zich zijn belangrijk. De auteur benadrukt dat echte groei vaak juist in stilte plaatsvindt — tijdens nachtgebeden, lezingen of eenvoudigweg door te vertrouwen dat niet alles beheerst hoeft te worden.
Persoonlijke context speelt mee: als zwarte moslima ervaart de auteur dat identiteit vaak politiek geladen is en uitputtend kan aanvoelen. Ramadan biedt een veilige ruimte om die druk los te laten en terug te keren naar spiritualiteit en ademruimte. Tegelijk geldt de kernboodschap breder: mensen van alle achtergronden hebben baat bij periodes van reflectie, ongeacht religie — stilte, natuur of schermvrije tijd kan hetzelfde effect hebben.
Kortom: de ramadan functioneert als een ritueel van vertraging en herwaardering. Het is een oefening in aanwezig zijn, grenzen stellen en samenhorigheid, en het herinnert eraan dat selfcare geen luxe maar een noodzakelijkheid is. In die stilte ontdekt men wie men is en wie men wil worden.