Margareth (49) zorgde 40 jaar voor haar broer, nu voor haar ouders

In dit artikel:

Al vanaf de kinderjaren werd de vertelster de onofficiële hoeder van haar jongere broer Pierre, die vier jaar na haar werd geboren en al snel afwijkend gedrag toonde. Omdat Pierre vaak wegliep en op school niet meekwam, viel de praktische en emotionele zorg automatisch op haar bord; haar ouders vertrouwden erop dat zij problemen zou oplossen. Die dynamiek bleef bestaan toen Pierre als volwassene de diagnose bipolaire stoornis kreeg: periodes van euforie wisselden af met diepe depressie en zelfs suïcidale gedachten, waarop de vertelster voortdurend moest inspringen.

Vier jaar geleden liep dit uit op een lichamelijke ineenstorting: een hernia gecombineerd met het cauda equina-syndroom leidde tot een spoedoperatie en een onzeker revalidatietraject. De revalidatie liet haar inzien dat langdurige psychische belasting en constante paraatheid het lichaam kunnen ondermijnen. De operatie en de jaren van overbelasting lieten blijvende schade achter — ze heeft geen gevoel meer in haar linkervoet, kan slechts korte afstanden lopen en is haar zelfstandigheid, zoals autorijden, kwijtgeraakt.

Na bijna veertig jaar mantelzorgen koos ze met hulp van intensieve therapie voor radicale grenzen. Ze ziet Pierre en hun ouderlijk huis nog wel, maar beperkt bezoek tot korte koffiemomenten en besteedt de dagelijkse zorg zoveel mogelijk uit aan professionals. Het loskomen van de verzorgersrol was zwaar omdat die zorg haar identiteit vormde; herstel verliep stapje voor stapje, mede dankzij steun van haar man en kinderen. Ze verwerkt emoties via schilderen en ervaart pijn wanneer haar ouders eerder medelijden tonen met Pierre dan met haar eigen gezondheid.

Dit persoonlijke verhaal illustreert de risico’s van langdurige mantelzorg: emotionele belasting kan fysieke gevolgen hebben. Tijdig grenzen stellen en professionele hulp inschakelen blijken cruciaal om verdere schade te voorkomen.