Liesbeth is kattenpsycholoog en legt uit: hoe weet je wat je kat je wil vertellen?

In dit artikel:

Na het overlijden van hun sociale kat Fréa wilde Liesbeth graag opnieuw een kat, terwijl haar partner aanvankelijk geen huisdier meer wilde. Ze besloten uiteindelijk samen een asielkat te nemen, op voorwaarde dat die heel anders zou zijn dan Fréa. In het asiel vielen ze voor Cleo, een grijze poes die zich diep achter in haar hok had verstopt. Medewerkers waarschuwden dat ze erg angstig was. Na enige twijfel namen Liesbeth en haar partner haar toch mee naar huis.

Cleo bleek eerder in een druk huishouden te hebben gewoond, waar ze twee weken in een kast zat en uiteindelijk naar het asiel werd teruggebracht. Ook zou ze afkomstig zijn uit het huis van een kattenverzamelaar en was haar vacht slecht verzorgd. In de rustige omgeving van Liesbeth en haar partner durfde ze op de eerste dag voorzichtig door het huis te lopen, maar contact bleef lange tijd moeilijk. Pas na enkele maanden sprong ze uit zichzelf op de schoot van Liesbeths partner. Aaien werd toen nog steeds niet toegestaan.

Cleo’s tegenstrijdige gedrag — wel toenadering zoeken, maar tegelijk afstand houden — maakte Liesbeth nieuwsgierig naar wat er in haar omging. Ze verdiepte zich verder in kattengedrag en volgde een opleiding tot kattengedragstherapeut. Haar belangstelling voor gedrag bestond al langer: ze studeerde sociale psychologie en was als kind al gefascineerd door dieren. In 2009 begon ze een eigen praktijk. In 2023 stopte ze daarmee om boeken over katten te schrijven.

Tijdens haar opleiding onderzocht Liesbeth het geluid dat katten maken wanneer ze bijvoorbeeld naar een vogel kijken, soms omschreven als ‘mekkeren’. Waar dit geluid vaak aan frustratie werd gekoppeld, ondervroeg zij ruim honderd katteneigenaren. Daaruit bleek dat katten het niet alleen bij het zien van een prooi maken, maar ook bij positieve gebeurtenissen, zoals de thuiskomst van hun eigenaar of het krijgen van een speeltje. Liesbeth concludeerde daarom dat het waarschijnlijker een uiting van positieve opwinding is.

In haar praktijk kreeg ze uiteenlopende vragen over katten die niet meer aten, ’s nachts miauwden, naast de bak plasten of sproeiden. Later verschoof haar werk naar complexere problemen, zoals agressie, kaal likken uit verveling en het najagen van de eigen staart. Ook begeleidde ze mensen bij de introductie van een tweede kat. Haar advies was eerst goed na te gaan of een extra kat wel passend is en dieren vervolgens rustig aan elkaar te laten wennen.

Volgens Liesbeth ervaren mensen katten steeds meer als huisgenoten en kunnen dieren een belangrijke emotionele steun bieden. Katten stellen geen vragen of eisen en bieden nabijheid wanneer hun eigenaar verdrietig is. Om beter te begrijpen wat een kat nodig heeft, moeten mensen volgens haar vooral leren letten op lichaamstaal. Naar achteren gedraaide oren, grote pupillen of een plotseling gespannen lichaam kunnen aangeven dat een kat bang is of dat iemand een grens nadert.

Veel eigenaren herkennen subtiele spanning tussen katten niet, omdat er niet wordt gevochten of geblazen. Liesbeth zag tijdens huisbezoeken soms direct dat katten elkaar vermeden of onder druk stonden. Daarom schreef ze het boek *Wat je kat echt denkt*, waarin ze uitlegt hoe mensen signalen van hun kat kunnen leren lezen.

Cleo bleef lange tijd schuw. Bij een bezoek aan de dierenarts reageerde ze uit angst door alles te laten lopen. Omdat ze niet gewend was aan buiten zijn, mocht ze aanvankelijk niet de tuin in. Liesbeth begeleidde haar daarom stap voor stap vanaf het terras naar buiten. Uiteindelijk groeide Cleo uit tot een lieve en aanhankelijke poes die genoot van de zon en het gras in de tuin. Ze kwam zelfs enkele meters buiten de heg, omdat ze Liesbeth vertrouwde. Cleo is inmiddels overleden, maar haar gedrag bepaalde blijvend de loopbaan van Liesbeth als kattengedragsdeskundige.