'Het leven begint echt pas op je veertigste': waarom de regels rond de midlifefase eindelijk worden herschreven

In dit artikel:

De veertig wordt steeds minder gezien als een rustige tussenfase waarin carrière, relatie, huis en kinderen al geregeld moeten zijn. Traditionele leeftijdsnormen verliezen hun zeggingskracht, terwijl vrouwen van veertig en ouder nieuwe keuzes maken en soms volledig opnieuw beginnen. Ze gaan weer studeren, veranderen van loopbaan, starten bedrijven, reizen, daten, kiezen voor andere relatievormen of krijgen op latere leeftijd hun eerste kind.

Die ontwikkeling is volgens auteur Emilie Pine positief. Zij ziet de middelbare leeftijd als een actieve en creatieve levensfase waarin vrouwen beperkende verwachtingen kunnen loslaten en zelf kunnen bepalen wie ze willen worden. Ook de populaire cultuur weerspiegelt die verschuiving: vrouwen in de veertig krijgen prominente rollen in films, muziek en sport, in plaats van uit beeld te verdwijnen.

Ook het moederschap verschuift naar een latere leeftijd. Bekende vrouwen als Anne Hathaway, Natalie Portman en Sienna Miller kondigden zwangerschappen aan in hun veertiger jaren. Daarnaast stijgt het aantal vrouwen dat eicellen laat invriezen en ligt het aantal geboortes bij vrouwen van veertig jaar en ouder in het Verenigd Koninkrijk inmiddels hoger dan het aantal geboortes bij tienermoeders. De auteur benadrukt wel dat beroemdheden vaak beschikken over uitzonderlijke financiële en medische mogelijkheden. Volgens modeontwerpster Savannah Miller, die op haar 47e beviel, kan ouder worden juist voordelen hebben: meer zelfkennis, duidelijkere waarden en meer emotionele voorbereiding op het ouderschap.

De veranderende levensloop heeft ook praktische oorzaken. Huizen en bruiloften zijn duur, vaste banen verdwijnen en carrières verlopen steeds minder lineair. Daardoor wordt omscholing op middelbare leeftijd vaak een verstandige manier om werk te behouden of werk te vinden dat beter past. Een vriendin van de auteur besloot bijvoorbeeld op latere leeftijd psychotherapeut te worden. Haar belangrijkste overweging was dat de tijd toch verstrijkt en dus beter kan worden besteed aan een gewenste toekomst dan aan werk dat niet langer voldoening geeft.

De vraag is daardoor niet meer wat iemand op haar veertigste had moeten hebben bereikt, maar hoe zij de volgende tientallen jaren wil invullen. Met meer ervaring, zelfkennis en perspectief weten mensen beter welke relaties, werkzaamheden en keuzes bij hen passen. Veertig markeert in deze visie niet het begin van het einde, maar een nieuw startpunt. Dat vraagt wel om ruimte en steun, zeker voor mensen met zorgtaken, maar biedt ook de vrijheid om eerdere verwachtingen achter zich te laten en bewust een volgende levensfase vorm te geven.